નિરોધેનાત્યન્તમેકાગ્રો ભૂત્વા દર્શનજ્ઞાનચારિત્રાણ્યેવ ધ્યાયસ્વ; તથા સકલકર્મકર્મફલચેતનાસંન્યાસેન
શુદ્ધજ્ઞાનચેતનામયો ભૂત્વા દર્શનજ્ઞાનચારિત્રાણ્યેવ ચેતયસ્વ; તથા દ્રવ્યસ્વભાવવશતઃ પ્રતિક્ષણ-
વિજૃમ્ભમાણપરિણામતયા તન્મયપરિણામો ભૂત્વા દર્શનજ્ઞાનચારિત્રેષ્વેવ વિહર; તથા જ્ઞાનરૂપ-
મેકમેવાચલિતમવલમ્બમાનો જ્ઞેયરૂપેણોપાધિતયા સર્વત એવ પ્રધાવત્સ્વપિ પરદ્રવ્યેષુ સર્વેષ્વપિ મનાગપિ
મા વિહાર્ષીઃ
સોઽવશ્યં સમયસ્ય સારમચિરાન્નિત્યોદયં વિન્દતિ ..૨૪૦..
( – બુદ્ધિકે) દોષસે પરદ્રવ્યમેં — રાગદ્વેષાદિમેં નિરન્તર સ્થિત રહતા હુઆ ભી, અપની પ્રજ્ઞાકે ગુણ દ્વારા હી ઉસમેંસે પીછે હટાકર ઉસે અતિ નિશ્ચલતા પૂર્વક દર્શન-જ્ઞાન-ચારિત્રમેં નિરન્તર સ્થાપિત કર, તથા સમસ્ત અન્ય ચિન્તાકે નિરોધ દ્વારા અત્યન્ત એકાગ્ર હોકર દર્શન-જ્ઞાન-ચારિત્રકા હી ધ્યાન કર; તથા સમસ્ત કર્મચેતના ઔર કર્મફલચેતનાકે ત્યાગ દ્વારા શુદ્ધજ્ઞાનચેતનામય હોકર દર્શન-જ્ઞાન-ચારિત્રકો હી ચેત — અનુભવ કર; તથા દ્રવ્યકે સ્વભાવકે વશસે (અપનેકો) પ્રતિક્ષણ જો પરિણામ ઉત્પન્ન હોતે હૈં ઉનકે દ્વારા [અર્થાત્ પરિણામીપનેકે દ્વારા તન્મય પરિણામવાલા ( – દર્શનજ્ઞાનચારિત્રમય પરિણામવાલા) હોકર ] દર્શન-જ્ઞાન-ચારિત્રમેં હી વિહાર કર; તથા જ્ઞાનરૂપકો એકકો હી અચલતયા અવલમ્બન કરતા હુઆ, જો જ્ઞેયરૂપ હોનેસે ઉપાધિસ્વરૂપ હૈં ઐસે સર્વ ઓરસે ફૈ લતે હુએ સમસ્ત પરદ્રવ્યોંમેં કિંચિત્ માત્ર ભી વિહાર મત કર.
ભાવાર્થ : — પરમાર્થરૂપ આત્માકે પરિણામ દર્શન-જ્ઞાન-ચારિત્ર હૈં; વહી મોક્ષમાર્ગ હૈ. ઉસીમેં ( – દર્શનજ્ઞાનચારિત્રમેં હી) આત્માકો સ્થાપિત કરના ચાહિએ, ઉસીકા ધ્યાન કરના ચાહિએ, ઉસીકા અનુભવ કરના ચાહિએ ઔર ઉસીમેં વિહાર (પ્રવર્તન) કરના ચાહિએ, અન્ય દ્રવ્યોંમેં પ્રવર્તન નહીં કરના ચાહિએ. યહાઁ પરમાર્થસે યહી ઉપદેશ હૈ કિ — નિશ્ચય મોક્ષમાર્ગકા સેવન કરના ચાહિએ, માત્ર વ્યવહારમેં હી મૂઢ નહીં રહના ચાહિએ..૪૧૨..
અબ, ઇસી અર્થકા કલશરૂપ કાવ્ય કહતે હૈં : —
શ્લોકાર્થ : — [દૃગ્-જ્ઞપ્તિ-વૃત્તિ-આત્મકઃ યઃ એષઃ એકઃ નિયતઃ મોક્ષપથઃ ] દર્શનજ્ઞાન- ચારિત્રસ્વરૂપ જો યહ એક નિયત મોક્ષમાર્ગ હૈ, [તત્ર એવ યઃ સ્થિતિમ્ એતિ ] ઉસીમેં જો પુરુષ સ્થિતિ