jale jambālavatkaluṣatvenopalabhyamānatvādaśucayaḥ khalvāsravāḥ, bhagavānātmā tu nityamevāti- nirmalacinmātratvenopalambhakatvādatyantaṁ śucirev . jaḍasvabhāvatve sati paracetyatvādanyasvabhāvāḥ khalvāsravāḥ, bhagavānātmā tu nityamev vijñānaghanasvabhāvatve sati svayaṁ cetakatvādananyasvabhāv ev . ākulatvotpādakatvādduḥkhasya kāraṇāni khalvāsravāḥ, bhagavānātmā tu nityamevānākulatva- svabhāvenākāryakāraṇatvādduḥkhasyākāraṇamev . ityevaṁ viśeṣadarśanen yadaivāyamātmātmāsravayorbhedaṁ jānāti tadaiv krodhādibhya āsravebhyo nivartate, tebhyo‘nivartamānasya pāramārthikatadbhedajñānā- siddheḥ. tataḥ krodhādyāsravanivr̥ttyavinābhāvino jñānamātrādevājñānajasya paudgalikasya karmaṇo
gāthārtha : — [āsravāṇām ] āsravoṁkī [aśucitvaṁ ca ] aśucitā aur [viparītabhāvaṁ ca ] viparītatā [ca ] tathā [duḥkhasya kāraṇāni iti ] ve duḥkhake kāraṇ haiṁ aisā [jñātvā ] jānakar [jīvaḥ ] jīv [tataḥ nivr̥ttiṁ ] unase nivr̥tti [karoti ] karatā hai .
ṭīkā : — jalameṁ sevāl (kāī) hai so mal yā mail hai; us sevālakī bhān̐ti āsrav malarūp yā mailarūp anubhavameṁ āte haiṁ, isaliye ve aśuci haiṁ ( – apavitra haiṁ); aur bhagavān ātmā to sadā hī atinirmal caitanyamātrasvabhāvarūpase jñāyak hai, isaliye atyanta śuci hī hai ( — pavitra hī hai; ujjval hī hai) . āsravoṁke jaṛasvabhāvatva honese ve dūsareke dvārā jānane yogya haiṁ ( – kyoṁki jo jaṛ ho vah apaneko tathā parako nahīṁ jānatā, use dūsarā hī jānatā hai – ) isaliye ve caitanyase anya svabhāvavāle haiṁ; aur bhagavān ātmā to, apaneko sadā hī vijñānaghanasvabhāvapanā honese, svayaṁ hī cetak ( – jñātā) hai ( – svako aur parako jānatā hai – ) isaliye vah caitanyase ananya svabhāvavālā hī hai (arthāt caitanyase anya svabhāvavālā nahīṁ hai) . āsrav ākulatāke utpanna karanevāle haiṁ, isaliye duḥkhake kāraṇ haiṁ; aur bhagavān ātmā to, sadā hī nirākulatā-svabhāvake kāraṇ kisīkā kārya tathā kisīkā kāraṇ na honese, duḥkhakā akāraṇ hī hai (arthāt duḥkhakā kāraṇ nahīṁ hai) . isaprakār viśeṣ ( – antar)ko dekhakar jab yah ātmā, ātmā aur āsravoṁke bhedako jānatā hai usī samay krodhādi āsravoṁse nivr̥tta hotā hai, kyoṁki unase jo nirvr̥tta nahīṁ hotā use ātmā aur āsravoṁke pāramārthik (yathārtha) bhedajñānakī siddhi hī nahīṁ huī . isaliye krodhādik āsravoṁse nivr̥ttike sāth jo avinābhāvī hai aise jñānamātrase hī, ajñānajanya paudgalik karmake bandhakā nirodh hotā hai .
134