നനു വര്ണാദയോ യദ്യമീ ന സന്തി ജീവസ്യ തദാ തന്ത്രാന്തരേ കഥം സന്തീതി പ്രജ്ഞാപ്യന്തേ ഇതി ചേത് — വവഹാരേണ ദു ഏദേ ജീവസ്സ ഹവംതി വണ്ണമാദീയാ .
ഇഹ ഹി വ്യവഹാരനയഃ കില പര്യായാശ്രിതത്വാജ്ജീവസ്യ പുദ്ഗലസംയോഗവശാദനാദിപ്രസിദ്ധ- ബന്ധപര്യായസ്യ കുസുമ്ഭരക്തസ്യ കാര്പാസികവാസസ ഇവൌപാധികം ഭാവമവലമ്ബ്യോത്പ്ലവമാനഃ പരഭാവം പരസ്യ ദേതാ ഹൈ — കേവല ഏക ചൈതന്യഭാവസ്വരൂപ അഭേദരൂപ ആത്മാ ഹീ ദിഖാഈ ദേതാ ഹൈ .
ഭാവാര്ഥ : — പരമാര്ഥനയ അഭേദ ഹീ ഹൈ, ഇസലിയേ ഇസ ദൃഷ്ടിസേ ദേഖനേ പര ഭേദ നഹീം ദിഖാഈ ദേതാ; ഇസ നയകീ ദൃഷ്ടിമേം പുരുഷ ചൈതന്യമാത്ര ഹീ ദിഖാഈ ദേതാ ഹൈ . ഇസലിയേ വേ സമസ്ത ഹീ വര്ണാദിക തഥാ രാഗാദിക ഭാവ പുരുഷസേ ഭിന്ന ഹീ ഹൈം .
യേ വര്ണസേ ലേകര ഗുണസ്ഥാന പര്യന്ത ജോ ഭാവ ഹൈം ഉനകാ സ്വരൂപ വിശേഷരൂപസേ ജാനനാ ഹോ തോ ഗോമ്മടസാര ആദി ഗ്രന്ഥോംസേ ജാന ലേനാ .൩൭.
അബ ശിഷ്യ പൂഛതാ ഹൈ കി — യദി യഹ വര്ണാദിക ഭാവ ജീവകേ നഹീം ഹൈൈം തോ അന്യ സിദ്ധാന്തഗ്രന്ഥോംമേം ഐസാ കൈസേ കഹാ ഗയാ ഹൈ കി ‘വേ ജീവകേ ഹൈം’ ? ഉസകാ ഉത്തര ഗാഥാമേം കഹതേ ഹൈം : —
പര കോഈ ഭീ യേ ഭാവ നഹിം ഹൈം ജീവകേ നിശ്ചയവിഷൈം ..൫൬..
ഗാഥാര്ഥ : — [ഏതേ ] യഹ [വര്ണാദ്യാഃ ഗുണസ്ഥാനാന്താഃ ഭാവാഃ ] വര്ണസേ ലേകര ഗുണസ്ഥാനപര്യന്ത ജോ ഭാവ കഹേ ഗയേ വേ [വ്യവഹാരേണ തു ] വ്യവഹാരനയസേ തോ [ജീവസ്യ ഭവന്തി ] ജീവകേ ഹൈം (ഇസലിയേ സൂത്രമേം കഹേ ഗയേ ഹൈം), [തു ] കിന്തു [നിശ്ചയനയസ്യ ] നിശ്ചയനയകേ മതമേം [കേചിത് ന ] ഉനമേംസേ കോഈ ഭീ ജീവകേ നഹീം ഹൈം .
ടീകാ : — യഹാ , വ്യവഹാരനയ പര്യായാശ്രിത ഹോനേസേ, സഫേ ദ രൂഈസേ ബനാ ഹുആ വസ്ത്ര ജോ കി കുസുമ്ബീ (ലാല) രങ്ഗസേ രംഗാ ഹുആ ഹൈ ഐസേ വസ്ത്രകേ ഔപാധിക ഭാവ ( – ലാല രങ്ഗ)കീ ഭാംതി, പുദ്ഗലകേ സംയോഗവശ അനാദി കാലസേ ജിസകീ ബന്ധപര്യായ പ്രസിദ്ധ ഹൈ ഐസേ ജീവകേ ഔപാധിക ഭാവ
൧൧൦