ജേ പോഗ്ഗലദവ്വാണം പരിണാമാ ഹോംതി ണാണആവരണാ .
വ്യാപാരകോ കദാചിത് അജ്ഞാനകേ കാരണ യോഗ ഔര ഉപയോഗകാ തോ ആത്മാ ഭീ കര്താ (കദാചിത്) ഭലേ ഹോ തഥാപി പരദ്രവ്യസ്വരൂപ കര്മകാ കര്താ തോ (നിമിത്തരൂപസേ ഭീ കദാപി) നഹീം ഹൈ .
ഭാവാര്ഥ : — യോഗ അര്ഥാത് (മന-വചന-കായകേ നിമിത്തസേ ഹോനേവാലാ) ആത്മപ്രദേശോംകാ പരിസ്പന്ദന (ചലന) ഔര ഉപയോഗ അര്ഥാത് ജ്ഞാനകാ കഷായോംകേ സാഥ ഉപയുക്ത ഹോനാ-ജുഡനാ . യഹ യോഗ ഔര ഉപയോഗ ഘടാദിക ഔര ക്രോധാദികകോ നിമിത്ത ഹൈം, ഇസലിയേ ഉന്ഹേം തോ ഘടാദിക തഥാ ക്രോധാദികകാ നിമിത്തകര്താ കഹാ ജായേ, പരന്തു ആത്മാകോ ഉനകാ കര്താ നഹീം കഹാ ജാ സകതാ . ആത്മാകോ സംസാര-അവസ്ഥാമേം അജ്ഞാനസേ മാത്ര യോഗ-ഉപയോഗകാ കര്താ കഹാ ജാ സകതാ ഹൈ .
താത്പര്യ യഹ ഹൈ കി — ദ്രവ്യദൃഷ്ടിസേ കോഈ ദ്രവ്യ കിസീ അന്യ ദ്രവ്യകാ കര്താ നഹീം ഹൈ; പരന്തു പര്യായദൃഷ്ടിസേ കിസീ ദ്രവ്യകീ പര്യായ കിസീ സമയ കിസീ അന്യ ദ്രവ്യകീ പര്യായകോ നിമിത്ത ഹോതീ ഹൈ, ഇസലിയേ ഇസ അപേക്ഷാസേ ഏക ദ്രവ്യകാ പരിണാമ അന്യ ദ്രവ്യകേ പരിണാമകാ നിമിത്തകര്താ കഹലാതാ ഹൈ . പരമാര്ഥസേ ദ്രവ്യ അപനേ ഹീ പരിണാമകാ കര്താ ഹൈ; അന്യകേ പരിണാമകാ അന്യദ്രവ്യ കര്താ നഹീം ഹോതാ ..൧൦൦..
അബ യഹ കഹതേ ഹൈം കി ജ്ഞാനീ ജ്ഞാനകാ ഹീ കര്താ ഹൈ : —
ഗാഥാര്ഥ : — [യേ ] ജോ [ജ്ഞാനാവരണാനി ] ജ്ഞാനാവരണാദിക [പുദ്ഗലദ്രവ്യാണാം ] പുദ്ഗലദ്രവ്യോംകേ [പരിണാമാഃ ] പരിണാമ [ഭവന്തി ] ഹൈം [താനി ] ഉന്ഹേം [യഃ ആത്മാ ] ജോ ആത്മാ [ന കരോതി ] നഹീം കരതാ, പരന്തു [ജാനാതി ] ജാനതാ ഹൈ [സഃ ] വഹ [ജ്ഞാനീ ] ജ്ഞാനീ [ഭവതി ] ഹൈ .
൧൮൨