യഥാ കശ്ചിത്പുരുഷഃ ഫലാര്ഥം രാജാനം സേവതേ തതഃ സ രാജാ തസ്യ ഫലം ദദാതി, തഥാ ജീവഃ ഫലാര്ഥം കര്മ സേവതേ തതസ്തത്കര്മ തസ്യ ഫലം ദദാതി . യഥാ ച സ ഏവ പുരുഷ ഫലാര്ഥം രാജാനം ന സേവതേ തതഃ സ രാജാ തസ്യ ഫലം ന ദദാതി, തഥാ സമ്യഗ്ദ്രഷ്ടിഃ ഫലാര്ഥം കര്മ ന സേവതേ തതസ്തത്കര്മ തസ്യ ഫലം ന ദദാതീതി താത്പര്യമ് . രാജാ അപി ] വഹ രാജാ ഭീ ഉസേ [സുഖോത്പാദകാന് ] സുഖ ഉത്പന്ന ക രനേവാലേ [വിവിധാന് ] അനേക പ്രകാരകേ [ഭോഗാന് ] ഭോഗ [ദദാതി ] ദേതാ ഹൈ, [ഏവമ് ഏവ ] ഇസീപ്രകാര [ജീവപുരുഷഃ ] ജീവപുരുഷ [സുഖനിമിത്തമ് ] സുഖകേ ലിഏ [കര്മരജഃ ] ക ര്മരജകീ [സേവതേ ] സേവാ കരതാ ഹൈ [തദ് ] തോ [തത് കര്മ അപി ] വഹ ക ര്മ ഭീ ഉസേ [സുഖോത്പാദകാന് ] സുഖ ഉത്പന്ന ക രനേവാലേ [വിവിധാന് ] അനേക പ്രകാരകേ [ഭോഗാന് ] ഭോഗ [ദദാതി ] ദേതാ ഹൈ
[പുനഃ ] ഔര [യഥാ ] ജൈസേ [സഃ ഏവ പുരുഷഃ ] വഹീ പുരുഷ [വൃത്തിനിമിത്തം ] ആജീവികാകേ ലിയേ [രാജാനമ് ] രാജാകീ [ന സേവതേ ] സേവാ നഹീം കരതാ [തദ് ] തോ [സഃ രാജാ അപി ] വഹ രാജാ ഭീ ഉസേേ [സുഖോത്പാദകാന് ] സുഖ ഉത്പന്ന ക രനേവാലേ [വിവിധാന് ] അനേക പ്രകാരകേ [ഭോഗാന് ] ഭോഗ [ന ദദാതി ] നഹീം ദേതാ, [ഏവമ് ഏവ ] ഇസീപ്രകാര [സമ്യഗ്ദൃ+ഷ്ടിഃ ] സമ്യഗ്ദൃഷ്ടി [വിഷയാര്ഥം ] വിഷയകേ ലിയേ [കര്മരജഃ ] ക ര്മരജകീ [ന സേവതേ ] സേവാ നഹീം കരതാ, [തദ് ] ഇസലിയേ [തത് കര്മ ] വഹ ക ര്മ ഭീ ഉസേ [സുഖോത്പാദകാന് ] സുഖ ഉത്പന്ന ക രനേവാലേ [വിവിധാന് ] അനേക പ്രകാരകേ [ഭോഗാന് ] ഭോഗ [ന ദദാതി ] നഹീം ദേതാ
ടീകാ : — ജൈസേ കോഈ പുരുഷ ഫലകേ ലിയേ രാജാകീ സേവാ കരതാ ഹൈ തോ വഹ രാജാ ഉസേ ഫല ദേതാ ഹൈ, ഇസീപ്രകാര ജീവ ഫലകേ ലിയേ കര്മകീ സേവാ കരതാ ഹൈ തോ വഹ കര്മ ഉസേ ഫല ദേതാ ഹൈ . ഔര ജൈസേ വഹീ പുരുഷ ഫലകേ ലിയേ രാജാകീ സേവാ നഹീം കരതാ, തോ വഹ രാജാ ഉസേ ഫല നഹീം ദേതാ, ഇസീ പ്രകാര സമ്യഗ്ദൃഷ്ടി ഫലകേ ലിയേ കര്മകീ സേവാ നഹീം കരതാ, ഇസലിയേ വഹ കര്മ ഉസേ ഫല നഹീം ദേതാ . യഹ താത്പര്യ ഹൈ .
ഭാവാര്ഥ : — യഹാ ഏക ആശയ തോ ഇസപ്രകാര ഹൈ : — അജ്ഞാനീ വിഷയസുഖകേ ലിയേ അര്ഥാത് രംജിത പരിണാമകേ ലിഏ ഉദയഗത കര്മകീ സേവാ കരതാ ഹൈ, ഇസലിയേ വഹ കര്മ ഉസേ (വര്തമാനമേം) രംജിത പരിണാമ ദേതാ ഹൈ . ജ്ഞാനീ വിഷയസുഖകേ ലിഏ അര്ഥാത് രംജിത പരിണാമകേ ലിഏ ഉദയാഗത കര്മകീ സേവാ നഹീം കരതാ, ഇസലിഏ വഹ കര്മ ഉസേ രംജിത പരിണാമ ഉത്പന നഹീം കരതാ .
൩൪൮