ജോ മണ്ണദി ഹിംസാമി യ ഹിംസിജ്ജാമി യ പരേഹിം സത്തേഹിം .
പരജീവാനഹം ഹിനസ്മി, പരജീവൈര്ഹിംസ്യേ ചാഹമിത്യധ്യവസായോ ധ്രുവമജ്ഞാനമ് . സ തു യസ്യാസ്തി സോജ്ഞാനിത്വാന്മിഥ്യാദൃഷ്ടിഃ, യസ്യ തു നാസ്തി സ ജ്ഞാനിത്വാത്സമ്യഗ്ദ്രഷ്ടിഃ .
ശ്ലോകാര്ഥ : — [യഃ ജാനാതി സഃ ന കരോതി ] ജോ ജാനതാ ഹൈ സോ ക രതാ നഹീം [തു ] ഔര [യഃ കരോതി അയം ഖലു ജാനാതി ന ] ജോ ക രതാ ഹൈ സോ ജാനതാ നഹീം . [തത് കില കര്മരാഗഃ ] ക രനാ തോ വാസ്തവമേം ക ര്മരാഗ ഹൈ [തു ] ഔര [രാഗം അബോധമയമ് അധ്യവസായമ് ആഹുഃ ] രാഗകോ (മുനിയോംനേ) അജ്ഞാനമയ അധ്യവസായ ക ഹാ ഹൈ; [സഃ നിയതം മിഥ്യാദൃശഃ ] ജോ കി വഹ (അജ്ഞാനമയ അധ്യവസായ) നിയമസേ മിഥ്യാദൃഷ്ടികേ ഹോതാ ഹൈ [ച ] ഔര [സഃ ബന്ധഹേതുഃ ] വഹ ബന്ധകാ കാരണ ഹൈ .൧൬൭.
അബ മിഥ്യാദൃഷ്ടികേ ആശയകോ ഗാഥാമേം സ്പഷ്ട കഹതേ ഹൈം : —
ഗാഥാര്ഥ : — [യഃ ] ജോ [മന്യതേ ] യഹ മാനതാ ഹൈ കി [ഹിനസ്മി ച ] ‘മൈം പര ജീവോംകോ മാരതാ ഹൂ [പരൈഃ സത്ത്വൈഃ ഹിംസ്യേ ച ] ഔര പര ജീവ മുഝേ മാരതേ ഹൈം ’, [സഃ ] വഹ [മൂഢഃ ] മൂഢ ( – മോഹീ) ഹൈ, [അജ്ഞാനീ ] അജ്ഞാനീ ഹൈ, [തു ] ഔര [അതഃ വിപരീതഃ ] ഇസസേ വിപരീത (ജോ ഐസാ നഹീം മാനതാ വഹ) [ജ്ഞാനീ ] ജ്ഞാനീ ഹൈ .
ടീകാ : — ‘മൈം പര ജീവോംകോ മാരതാ ഹൂ ഔര പര ജീവ മുഝേ മാരതേ ഹൈം ’ — ഐസാ ൧അധ്യവസായ ധ്രുവരൂപസേ ( – നിയമസേ, നിശ്ചയതഃ) അജ്ഞാന ഹൈ . വഹ അധ്യവസായ ജിസകേ ഹൈ വഹ അജ്ഞാനീപനേകേ കാരണ മിഥ്യാദൃഷ്ടി ഹൈ; ഔര ജിസകേ വഹ അധ്യവസായ നഹീം ഹൈ വഹ ജ്ഞാനീപനേകേ കാരണ സമ്യഗ്ദൃഷ്ടി ഹൈ .
ഭാവാര്ഥ : — ‘പരജീവോംകോ മൈം മാരതാ ഹൂ ഔര പരജീവ മുഝേ മാരതേ ഹൈം’ ഐസാ ആശയ അജ്ഞാന ഹൈ, ഇസലിഏ ജിസകാ ഐസാ ആശയ ഹൈ വഹ അജ്ഞാനീ ഹൈ — മിഥ്യാദൃഷ്ടി ഹൈ ഔര ജിസകാ ഐസാ ആശയ നഹീം ഹൈ വഹ ജ്ഞാനീ ഹൈ — സമ്യഗ്ദൃഷ്ടി ഹൈ .
നിശ്ചയനയസേ കര്താകാ സ്വരൂപ യഹ ഹൈ : — സ്വയം സ്വാധീനതയാ ജിസ ഭാവരൂപ പരിണമിത ഹോ ഉസ
൩൭൮
൧അധ്യവസായ = മിഥ്യാ അഭിപ്രായ; ആശയ .