ശീലതപഃപരിപൂര്ണം ത്രിഗുപ്തിപംചസമിതിപരികലിതമഹിംസാദിപംചമഹാവ്രതരൂപം വ്യവഹാരചാരിത്രം അഭവ്യോപി കുര്യാത്, തഥാപി ച നിശ്ചാരിത്രോജ്ഞാനീ മിഥ്യാദ്രഷ്ടിരേവ, നിശ്ചയചാരിത്രഹേതുഭൂതജ്ഞാനശ്രദ്ധാന- ശൂന്യത്വാത് .
തസ്യൈകാദശാംഗജ്ഞാനമസ്തി ഇതി ചേത് —
മോക്ഷം ഹി ന താവദഭവ്യഃ ശ്രദ്ധത്തേ, ശുദ്ധജ്ഞാനമയാത്മജ്ഞാനശൂന്യത്വാത് . തതോ ജ്ഞാനമപി നാസൌ ജീവ [അജ്ഞാനീ ] അജ്ഞാനീ [മിഥ്യാദൃഷ്ടിഃ തു ] ഔര മിഥ്യാദൃഷ്ടി ഹൈ .
ടീകാ : — ശീല ഔര തപസേ പരിപൂര്ണ, തീന ഗുപ്തി ഔര പാ ച സമിതിയോംകേ പ്രതി സാവധാനീസേ യുക്ത, അഹിംസാദി പാ ച മഹാവ്രതരൂപ വ്യവഹാരചാരിത്ര (കാ പാലന) അഭവ്യ ഭീ കരതാ ഹൈ; തഥാപി വഹ (അഭവ്യ) നിശ്ചാരിത്ര (-ചാരിത്രരഹിത), അജ്ഞാനീ ഔര മിഥ്യാദൃഷ്ടി ഹീ ഹൈ, ക്യോംകി (വഹ) നിശ്ചയചാരിത്രകേ കാരണരൂപ ജ്ഞാന – ശ്രദ്ധാനസേ ശൂന്യ ഹൈ .
ഭാവാര്ഥ : — അഭവ്യ ജീവ മഹാവ്രത-സമിതി-ഗുപ്തിരൂപ വ്യവഹാര ചാരിത്രകാ പാലന കരേ തഥാപി നിശ്ചയ സമ്യഗ്ജ്ഞാനശ്രദ്ധാനകേ ബിനാ വഹ ചാരിത്ര ‘സമ്യക് ചാരിത്ര’ നാമകോ പ്രാപ്ത നഹീം ഹോതാ; ഇസലിയേ വഹ അജ്ഞാനീ, മിഥ്യാദൃഷ്ടി ഔര നിശ്ചാരിത്ര ഹീ ഹൈ ..൨൭൩..
അബ ശിഷ്യ പൂഛതാ ഹൈ കി — ഉസേ (അഭവ്യകോ) ഗ്യാരഹ അംഗകാ ജ്ഞാന തോ ഹോതാ ഹൈ; ഫി ര ഭീ ഉസകോ അജ്ഞാനീ ക്യോം കഹാ ഹൈ ? ഇസകാ ഉത്തര കഹതേ ഹൈം : —
ഗാഥാര്ഥ : — [മോക്ഷമ് അശ്രദ്ദധാനഃ ] മോക്ഷകീ ശ്രദ്ധാ ന കരതാ ഹുആ [യഃ അഭവ്യസത്ത്വഃ ] ജോ അഭവ്യ ജീവ ഹൈ വഹ [തു അധീയീത ] ശാസ്ത്ര തോ പഢതാ ഹൈ, [തു ] പരന്തു [ജ്ഞാനം അശ്രദ്ദധാനസ്യ ] ജ്ഞാനകീ ശ്രദ്ധാ ന കരനേവാലേ ഉസകോേ [പാഠഃ ] ശാസ്ത്രപഠന [ഗുണമ് ന കരോതി ] ഗുണ നഹീം കരതാ .
ടീകാ : — പ്രഥമ തോ അഭവ്യ ജീവ, (സ്വയം) ശുദ്ധജ്ഞാനമയ ആത്മാകേ ജ്ഞാനസേ ശൂന്യ ഹോനേകേ
൪൦൬