സേടികാത്ര താവച്ഛവേതഗുണനിര്ഭരസ്വഭാവം ദ്രവ്യമ് . തസ്യ തു വ്യവഹാരേണ ശ്വൈത്യം കുങ്യാദി പരദ്രവ്യമ് . അഥാത്ര കുഡയാദേഃ പരദ്രവ്യസ്യ ശ്വൈത്യസ്യ ശ്വേതയിത്രീ സേടികാ കിം ഭവതി കിം ന ഭവതീതി തദുഭയതത്ത്വസമ്ബന്ധോ മീമാംസ്യതേ — യദി സേടികാ കുഡയാദേര്ഭവതി തദാ യസ്യ യദ്ഭവതി തത്തദേവ ഭവതി യഥാത്മനോ ജ്ഞാനം ഭവദാത്മൈവ ഭവതീതി തത്ത്വസമ്ബന്ധേ ജീവതി സേടികാ കുഡയാദേര്ഭവന്തീ കുഡയാദിരേവ ഭവേത്; ഏവം സതി സേടികായാഃ സ്വദ്രവ്യോച്ഛേദഃ . ന ച ദ്രവ്യാന്തരസംക്ര മസ്യ പൂര്വമേവ പ്രതിഷിദ്ധത്വാദ്ദ്രവ്യസ്യാസ്ത്യുച്ഛേദഃ . തതോ ന ഭവതി സേടികാ കുഡയാദേഃ . യദി ന ഭവതി സേടികാ കുഡയാദേസ്തര്ഹി കസ്യ സേടികാ ഭവതി ? സേടികായാ ഏവ സേടികാ ഭവതി . നനു കതരാന്യാ സേടികാ സേടികായാഃ [പശ്യതി ] ദേഖതാ ഹൈ . [യഥാ ] ജൈസേ [സേടികാ ] കലഈ [ആത്മനഃ സ്വഭാവേന ] അപനേ സ്വഭാവസേ [പരദ്രവ്യം ] പരദ്രവ്യകോ [സേടയതി ] സഫേ ദ ക രതീ ഹൈ, [തഥാ ] ഉസീപ്രകാര [ജ്ഞാതാ അപി ] ജ്ഞാതാ ഭീ [സ്വകേന ഭാവേന ] അപനേ സ്വഭാവസേ [പരദ്രവ്യം ] പരദ്രവ്യകോ [വിജഹാതി ] ത്യാഗതാ ഹൈ . [യഥാ ] ജൈസേ [സേടികാ ] കലഈ [ആത്മനഃ സ്വഭാവേന ] അപനേ സ്വഭാവസേ [പരദ്രവ്യം ] പരദ്രവ്യകോ [സേടയതി ] സഫേ ദ ക രതീ ഹൈ, [തഥാ ] ഉസീപ്രകാര [സമ്യഗ്ദൃഷ്ടിഃ ] സമ്യഗ്ദൃഷ്ടി [സ്വഭാവേന ] അപനേ സ്വഭാവസേ [പരദ്രവ്യം ] പരദ്രവ്യകോ [ശ്രദ്ധത്തേ ] ശ്രദ്ധാന കരതാ ഹൈ . [ഏവം തു ] ഇസപ്രകാര [ജ്ഞാനദര്ശനചരിത്രേ ] ജ്ഞാന-ദര്ശന-ചാരിത്രമേം [വ്യവഹാരനയസ്യ വിനിശ്ചയഃ ] വ്യവഹാരനയകാ നിര്ണയ [ഭണിതഃ ] ക ഹാ ഹൈ; [അന്യേഷു പര്യായേഷു അപി ] അന്യ പര്യായോംമേം ഭീ [ഏവമ് ഏവ ജ്ഞാതവ്യഃ ] ഇസീപ്രകാര ജാനനാ ചാഹിഏ .
ടീകാ : — ഇസ ജഗതമേം കലഈ ഹൈ, വഹ ശ്വേതഗുണസേ പരിപൂര്ണ സ്വഭാവവാലാ ദ്രവ്യ ഹൈ . ദീവാര- ആദി പരദ്രവ്യ വ്യവഹാരസേ ഉസ കലഈകാ ശ്വൈത്യ ഹൈ (അര്ഥാത് കലഈകേ ദ്വാരാ ശ്വേത കിയേ ജാനേ യോഗ്യ പദാര്ഥ ഹൈ) . അബ, ‘ശ്വേത കരനേവാലീ കലഈ, ശ്വേത കീ ജാനേ യോഗ്യ ജോ ദീവാര-ആദി പരദ്രവ്യ ഉസകീ ഹൈ യാ നഹീം ?’ — ഇസപ്രകാര ഉന ദോനോംകേ താത്ത്വിക (പാരമാര്ഥിക) സമ്ബന്ധകാ യഹാ വിചാര കിയാ ജാതാ ഹൈ : — യദി കലഈ ദീവാര-ആദി പരദ്രവ്യകീ ഹോ തോ ക്യാ ഹോ വഹ പ്രഥമ വിചാര കരതേ ഹൈം : — ‘ജിസകാ ജോ ഹോതാ ഹൈ വഹ വഹീ ഹോതാ ഹൈ, ജൈസേ ആത്മാകാ ജ്ഞാന ഹോനേസേ ജ്ഞാന വഹ ആത്മാ ഹീ ഹൈ ( – പൃഥക് ദ്രവ്യ നഹീം);’ — ഐസാ താത്ത്വിക സമ്ബന്ധ ജീവിത (അര്ഥാത് വിദ്യമാന) ഹോനേസേ, കലഈ യദി ദീവാര-ആദികീ ഹോ തോ കലഈ വഹ ദീവാര-ആദി ഹീ ഹോഗീ (അര്ഥാത് കലഈ ദീവാര-ആദിരൂപ ഹീ ഹോനാ ചാഹിഏ, ദീവാര- ആദിസേ പൃഥക് ദ്രവ്യ നഹീം ഹോനാ ചാഹിഏ); ഐസാ ഹോനേ പര, കലഈകേ സ്വദ്രവ്യകാ ഉച്ഛേദ (നാശ) ഹോ
൫൦൬