Samaysar-Hindi (Malayalam transliteration). Kalash: 257 10.

< Previous Page   Next Page >


Page 604 of 642
PDF/HTML Page 637 of 675

 

സമയസാര
[ ഭഗവാനശ്രീകുന്ദകുന്ദ-
(ശാര്ദൂലവിക്രീഡിത)
അര്ഥാലമ്ബനകാല ഏവ കലയന് ജ്ഞാനസ്യ സത്ത്വം ബഹി-
ര്ജ്ഞേയാലമ്ബനലാലസേന മനസാ ഭ്രാമ്യന് പശുര്നശ്യതി
.
നാസ്തിത്വം പരകാലതോസ്യ കലയന് സ്യാദ്വാദവേദീ പുന-
സ്തിഷ്ഠത്യാത്മനിഖാതനിത്യസഹജജ്ഞാനൈകപുംജീഭവന്
..൨൫൭..
ബോധ്യ-നാശ-സമയേ ജ്ഞാനസ്യ നാശം വിദന് ] പൂര്വാലമ്ബിത ജ്ഞേയ പദാര്ഥോംകേ നാശകേ സമയ ജ്ഞാനകാ ഭീ നാശ
ജാനതാ ഹുആ, [ന കിഞ്ചന അപി കലയന് ] ഔര ഇസപ്രകാര ജ്ഞാനകോ കുഛ ഭീ (വസ്തു) ന ജാനതാ
ഹുആ (അര്ഥാത് ജ്ഞാനവസ്തുകാ അസ്തിത്വ ഹീ നഹീം മാനതാ ഹുആ), [അത്യന്തതുച്ഛഃ ] അത്യന്ത തുച്ഛ ഹോതാ
ഹുആ [സീദതി ഏവ ] നാശകോ പ്രാപ്ത ഹോതാ ഹൈ; [സ്യാദ്വാദവേദീ പുനഃ ] ഔര സ്യാദ്വാദകാ ജ്ഞാതാ തോ [അസ്യ
നിജ-കാലതഃ അസ്തിത്വം കലയന് ]
ആത്മാകാ നിജ കാലസേ അസ്തിത്വ ജാനതാ ഹുആ, [ബാഹ്യവസ്തുഷു മുഹുഃ
ഭൂത്വാ വിനശ്യത്സു അപി ]
ബാഹ്യ വസ്തുഏം ബാരമ്ബാര ഹോകര നാശകോ പ്രാപ്ത ഹോതീ ഹൈം, ഫി ര ഭീ [പൂര്ണഃ തിഷ്ഠതി ]
സ്വയം പൂര്ണ രഹതാ ഹൈ
.

ഭാവാര്ഥ :പഹലേ ജിന ജ്ഞേയ പദാര്ഥോംകോ ജാനേ ഥേ വേ ഉത്തര കാലമേം നഷ്ട ഹോ ഗയേ; ഉന്ഹേം ദേഖകര ഏകാന്തവാദീ അപനേ ജ്ഞാനകാ ഭീ നാശ മാനകര അജ്ഞാനീ ഹോതാ ഹുആ ആത്മാകാ നാശ കരതാ ഹൈ. ഔര സ്യാദ്വാദീ തോ, ജ്ഞേയ പദാര്ഥോകേ നഷ്ട ഹോനേ പര ഭീ, അപനാ അസ്തിത്വ അപനേ കാലസേ ഹീ മാനതാ ഹുആ നഷ്ട നഹീം ഹോതാ.

ഇസപ്രകാര സ്വകാലകീ അപേക്ഷാസേ അസ്തിത്വകാ ഭംഗ കഹാ ഹൈ.൨൫൬.

(അബ, ദശവേം ഭംഗകാ കലശരൂപ കാവ്യ കഹതേ ഹൈം :)

ശ്ലോകാര്ഥ :[പശുഃ ] പശു അര്ഥാത് അജ്ഞാനീ ഏകാന്തവാദീ, [അര്ഥ-ആലമ്ബന-കാലേ ഏവ ജ്ഞാനസ്യ സത്ത്വം കലയന് ] ജ്ഞേയപദാര്ഥോംകേ ആലമ്ബന കാലമേം ഹീ ജ്ഞാനകാ അസ്തിത്വ ജാനതാ ഹുആ, [ബഹിഃ ജ്ഞേയ-ആലമ്ബന-ലാലസേന-മനസാ ഭ്രാമ്യന് ] ബാഹ്യ ജ്ഞേയോംകേ ആലമ്ബനകീ ലാലസാവാലേ ചിത്തസേ (ബാഹര) ഭ്രമണ കരതാ ഹുആ [നശ്യതി ] നാശകോ പ്രാപ്ത ഹോതാ ഹൈ; [സ്യാദ്വാദവേദീ പുനഃ ] ഔര സ്യാദ്വാദകാ ജ്ഞാതാ തോ [പരകാലതഃ അസ്യ നാസ്തിത്വം കലയന് ] പര കാലസേ ആത്മാകാ നാസ്തിത്വ ജാനതാ ഹുആ, [ആത്മ- നിഖാത-നിത്യ-സഹജ-ജ്ഞാന-ഏക-പുഞ്ജീഭവന് ] ആത്മാമേം ദൃഢതയാ രഹാ ഹുആ നിത്യ സഹജ ജ്ഞാനകേ പുംജരൂപ വര്തതാ ഹുആ [തിഷ്ഠതി ] ടികതാ ഹൈനഷ്ട നഹീം ഹോതാ.

ഭാവാര്ഥ :ഏകാന്തവാദീ ജ്ഞേയോംകേ ആലമ്ബനകാലമേം ഹീ ജ്ഞാനകാ സത്പനാ ജാനതാ ഹൈ, ഇസലിയേ ജ്ഞേയോംകേ ആലമ്ബനമേം മനകോ ലഗാകര ബാഹര ഭ്രമണ കരതാ ഹുആ നഷ്ട ഹോ ജാതാ ഹൈ. സ്യാദ്വാദീ തോ പര ജ്ഞേയോംകേ കാലസേ അപനേ നാസ്തിത്വകോ ജാനതാ ഹൈ, അപനേ ഹീ കാലസേ അപനേ അസ്തിത്വകോ ജാനതാ ഹൈ; ഇസലിയേ ജ്ഞേയോംസേ ഭിന്ന ഐസാ ജ്ഞാനകേ പുംജരൂപ വര്തതാ ഹുആ നാശകോ പ്രാപ്ത നഹീം ഹോതാ.

ഇസപ്രകാര പരകാലകീ അപേക്ഷാസേ നാസ്തിത്വകാ ഭംഗ കഹാ ഹൈ.൨൫൭.

൬൦൪