മിതഃ ക്ഷണവിഭംഗുരം ധ്രുവമിതഃ സദൈവോദയാത് .
രഹോ സഹജമാത്മനസ്തദിദമദ്ഭുതം വൈഭവമ് ..൨൭൩..
അവസ്ഥാമേം ശുദ്ധാശുദ്ധ അനുഭവമേം ആതാ ഹൈ; തഥാപി യഥാര്ഥ ജ്ഞാനീ സ്യാദ്വാദകേ ബലകേ കാരണ ഭ്രമിത നഹീം
ഹോതാ, ജൈസാ ഹൈ വൈസാ ഹീ മാനതാ ഹൈ, ജ്ഞാനമാത്രസേ ച്യുത നഹീം ഹോതാ.൨൭൨.
ആത്മാകാ അനേകാന്തസ്വരൂപ (-അനേക ധര്മസ്വരൂപ) വൈഭവ അദ്ഭുത (ആശ്ചര്യകാരക) ഹൈ — ഇസ അര്ഥകാ കാവ്യ കഹതേ ഹൈം : —
ശ്ലോകാര്ഥ : — [അഹോ ആത്മനഃ തദ് ഇദമ് സഹജമ് അദ്ഭുതം വൈഭവമ് ] അഹോ ! ആത്മാകാ തോ യഹ സഹജ അദ്ഭുത വൈഭവ ഹൈ കി — [ഇതഃ അനേകതാം ഗതമ് ] ഏക ഓരസേ ദേഖനേ പര വഹ അനേകതാകോ പ്രാപ്ത ഹൈ ഔര [ഇതഃ സദാ അപി ഏകതാമ് ദധത് ] ഏക ഓരസേ ദേഖനേ പര സദാ ഏകതാകോ ധാരണ കരതാ ഹൈ, [ഇതഃ ക്ഷണവിഭംഗുരമ് ] ഏക ഓരസേ ദേഖനേ പര ക്ഷണഭംഗുര ഹൈ ഔര [ഇതഃ സദാ ഏവ ഉദയാത് ധ്രുവമ് ] ഏക ഓരസേ ദേഖനേ പര സദാ ഉസകാ ഉദയ ഹോനേസേ ധ്രുവ ഹൈ, [ഇതഃ പരമ-വിസ്തൃതമ് ] ഏക ഓരസേ ദേഖനേ പര പരമ വിസ്തൃത ഹൈ ഔര [ഇതഃ നിജൈഃ പ്രദേശൈഃ ധൃതമ് ] ഏക ഓരസേ ദേഖനേ പര അപനേ പ്രദേശോംസേ ഹീ ധാരണ കര രഖാ ഹുആ ഹൈ
ഭാവാര്ഥ : — പര്യായദൃഷ്ടിസേ ദേഖനേ പര ആത്മാ അനേകരൂപ ദിഖാഈ ദേതാ ഹൈ ഔര ദ്രവ്യ- ദൃഷ്ടിസേ ദേഖനേ പര ഏകരൂപ; ക്രമഭാവീ പര്യായദൃഷ്ടിസേ ദേഖനേ പര ക്ഷണഭംഗുര ദിഖാഈ ദേതാ ഹൈ ഔര സഹഭാവീ ഗുണദൃഷ്ടിസേ ദേഖനേ പര ധ്രുവ; ജ്ഞാനകീ അപേക്ഷാവാലീ സര്വഗത ദൃഷ്ടിസേ ദേഖനേ പര പരമ വിസ്താരകോ പ്രാപ്ത ദിഖാഈ ദേതാ ഹൈ ഔര പ്രദേശോംകീ അപേക്ഷാവാലീ ദൃഷ്ടിസേ ദേഖനേ പര അപനേ പ്രദേശോംമേം ഹീ വ്യാപ്ത ദിഖാഈ ദേതാ ഹൈ. ഐസാ ദ്രവ്യപര്യായാത്മക അനന്തധര്മവാലാ വസ്തുകാ സ്വഭാവ ഹൈ. വഹ (സ്വഭാവ) അജ്ഞാനിയോംകേ ജ്ഞാനമേം ആശ്ചര്യ ഉത്പന്ന കരതാ ഹൈ കി യഹ തോ അസമ്ഭവസീ ബാത ഹൈ ! യദ്യപി ജ്ഞാനിയോംകോ വസ്തുസ്വഭാവമേം ആശ്ചര്യ നഹീം ഹോതാ ഫി ര ഭീ ഉന്ഹേം കഭീ നഹീം ഹുആ ഐസാ അദ്ഭുത പരമാനന്ദ ഹോതാ ഹൈ, ഔര ഇസലിഏ ആശ്ചര്യ ഭീ ഹോതാ ഹൈ.൨൭൩.
പുനഃ ഇസീ അര്ഥകാ കാവ്യ കഹതേ ഹൈം : —