ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯଃ କଟୁକଃ କଷାଯଃ ତିକ୍ତୋଽମ୍ଲୋ ମଧୁରୋ ଵା ରସଃ ସ ସର୍ଵୋଽପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯଃ ସ୍ନିଗ୍ଧୋ ରୂକ୍ଷଃ ଶୀତଃ ଉଷ୍ଣୋ ଗୁରୁର୍ଲଘୁର୍ମୃଦୁଃ କଠିନୋ ଵା ସ୍ପର୍ଶଃ ସ ସର୍ଵୋଽପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯତ୍ସ୍ପର୍ଶାଦିସାମାନ୍ଯପରିଣାମମାତ୍ରଂ ରୂପଂ ତନ୍ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯଦୌଦାରିକଂ ଵୈକ୍ରିଯିକମାହାରକଂ ତୈଜସଂ କାର୍ମଣଂ ଵା ଶରୀରଂ ତତ୍ସର୍ଵମପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ସତ୍ସମଚତୁରସ୍ରଂ ନ୍ଯଗ୍ରୋଧପରିମଣ୍ଡଲଂ ସ୍ଵାତି କୁବ୍ଜଂ ଵାମନଂ ହୁଣ୍ଡଂ ଵା ସଂସ୍ଥାନଂ ତତ୍ସର୍ଵମପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯଦ୍ଵଜ୍ରର୍ଷଭନାରାଚଂ ଵଜ୍ରନାରାଚଂ ନାରାଚମର୍ଧନାରାଚଂ କୀଲିକା ଅସମ୍ପ୍ରାପ୍ତାସୃପାଟିକା ଵା ସଂହନନଂ ତତ୍ସର୍ଵମପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ଯତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯଃ ପ୍ରୀତିରୂପୋ ରାଗଃ ସ ସର୍ଵୋଽପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯୋଽପ୍ରୀତିରୂପୋ ଦ୍ଵେଷଃ ସ ସର୍ଵୋଽପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ, ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯପରିଣାମମଯତ୍ଵେ ସତ୍ଯନୁଭୂତେର୍ଭିନ୍ନତ୍ଵାତ୍ . ଯସ୍ତତ୍ତ୍ଵାପ୍ରତିପତ୍ତିରୂପୋ ମୋହଃ ସ ସର୍ଵୋଽପି ନାସ୍ତି ଜୀଵସ୍ଯ ଔର ଦୁର୍ଗନ୍ଧ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକୀ ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୨ . ଜୋ କଡୁଵା, କଷାଯଲା, ଚରପରା, ଖଟ୍ଟା ଔର ମୀଠା ରସ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୩ . ଜୋ ଚିକନା, ରୂଖା, ଠଣ୍ଡା, ଗର୍ମ, ଭାରୀ, ହଲକା, କୋମଲ ଅଥଵା କଠୋର ସ୍ପର୍ଶ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୪ . ଜୋ ସ୍ପର୍ଶାଦିସାମାନ୍ଯପରିଣାମମାତ୍ର ରୂପ ହୈ ଵହ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୫ . ଜୋ ଔଦାରିକ, ଵୈକ୍ରିଯିକ, ଆହାରକ, ତୈଜସ ଅଥଵା କାର୍ମଣ ଶରୀର ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୬ . ଜୋ ସମଚତୁରସ୍ର, ନ୍ଯଗ୍ରୋଧପରିମଣ୍ଡଲ, ସ୍ଵାତି, କୁବ୍ଜକ, ଵାମନ ଅଥଵା ହୁଣ୍ଡକ ସଂସ୍ଥାନ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୭ . ଜୋ ଵଜ୍ରର୍ଷଭନାରାଚ, ଵଜ୍ରନାରାଚ, ନାରାଚ, ଅର୍ଧନାରାଚ, କୀଲିକା ଅଥଵା ଅସମ୍ପ୍ରାପ୍ତାସୃପାଟିକା ସଂହନନ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୮ . ଜୋ ପ୍ରୀତିରୂପ ରାଗ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୯ . ଜୋ ଅପ୍ରୀତିରୂପ ଦ୍ଵେଷ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ ହୈ, କ୍ଯୋଂକି ଵହ ପୁଦ୍ଗଲଦ୍ରଵ୍ଯକେ ପରିଣାମମଯ ହୋନେସେ (ଅପନୀ) ଅନୁଭୂତିସେ ଭିନ୍ନ ହୈ . ୧୦ . ଜୋ ଯଥାର୍ଥତତ୍ତ୍ଵକୀ ଅପ୍ରତିପତ୍ତିରୂପ (ଅପ୍ରାପ୍ତିରୂପ) ମୋହ ହୈ ଵହ ସର୍ଵ ହୀ ଜୀଵକା ନହୀଂ

୧୦୬