ਭਾਵਾਰ੍ਥ : — ਐਸਾ ਜ੍ਞਾਨਸ੍ਵਰੂਪ ਆਤ੍ਮਾ ਹੈ ਵਹ, ਪਰਦ੍ਰਵ੍ਯ ਤਥਾ ਪਰਭਾਵੋਂਕੇ ਕਰ੍ਤ੍ਰੁਤ੍ਵਰੂਪ ਅਜ੍ਞਾਨਕੋ ਦੂਰ ਕਰਕੇ, ਸ੍ਵਯਂ ਪ੍ਰਗਟ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੋਤਾ ਹੈ .੪੬.
ਅਬ, ਜਬ ਤਕ ਯਹ ਜੀਵ ਆਸ੍ਰਵਕੇ ਔਰ ਆਤ੍ਮਾਕੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਕੋ (ਅਨ੍ਤਰਕੋ) ਨਹੀਂ ਜਾਨੇ ਤਬ ਤਕ ਵਹ ਅਜ੍ਞਾਨੀ ਰਹਤਾ ਹੁਆ, ਆਸ੍ਰਵੋਂਮੇਂ ਸ੍ਵਯਂ ਲੀਨ ਹੋਤਾ ਹੁਆ, ਕਰ੍ਮੋਂਕਾ ਬਨ੍ਧ ਕਰਤਾ ਹੈ ਯਹ ਗਾਥਾ ਦ੍ਵਾਰਾ ਕਹਤੇ ਹੈਂ : —
ਕ੍ਰੋਧਾਦਿਮੇਂ ਸ੍ਥਿਤਿ ਹੋਯ ਹੈ ਅਜ੍ਞਾਨਿ ਐਸੇ ਜੀਵਕੀ ..੬੯..
ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਨੇ ਨਿਸ਼੍ਚਯ ਕਹਾ, ਯੋਂ ਬਨ੍ਧ ਹੋਤਾ ਜੀਵਕੇ ..੭੦..
ਗਾਥਾਰ੍ਥ : — [ਜੀਵਃ ] ਜੀਵ [ਯਾਵਤ੍ ] ਜਬ ਤਕ [ਆਤ੍ਮਾਸ੍ਰਵਯੋਃ ਦ੍ਵਯੋਃ ਅਪਿ ਤੁ ] ਆਤ੍ਮਾ ਔਰ ਆਸ੍ਰਵ — ਇਨ ਦੋਨੋਂਕੇ [ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਾਨ੍ਤਰਂ ] ਅਨ੍ਤਰ ਔਰ ਭੇਦਕੋ [ਨ ਵੇਤ੍ਤਿ ] ਨਹੀਂ ਜਾਨਤਾ [ਤਾਵਤ੍ ] ਤਬ ਤਕ [ਸਃ ] ਵਹ [ਅਜ੍ਞਾਨੀ ] ਅਜ੍ਞਾਨੀ ਰਹਤਾ ਹੁਆ [ਕ੍ਰੋਧਾਦਿਸ਼ੁ ] ਕ੍ਰੋਧਾਦਿਕ ਆਸ੍ਰਵੋਂਮੇਂ [ਵਰ੍ਤਤੇ ] ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤਾ ਹੈ; [ਕ੍ਰੋਧਾਦਿਸ਼ੁ ] ਕ੍ਰੋਧਾਦਿਕਮੇਂ [ਵਰ੍ਤਮਾਨਸ੍ਯ ਤਸ੍ਯ ] ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਮਾਨ ਉਸਕੇ [ਕਰ੍ਮਣਃ ] ਕਰ੍ਮਕਾ [ਸਞ੍ਚਯਃ ] ਸਂਚਯ [ਭਵਤਿ ] ਹੋਤਾ ਹੈ . [ਖਲੁ ] ਵਾਸ੍ਤਵਮੇਂ [ਏਵਂ ] ਇਸਪ੍ਰਕਾਰ [ਜੀਵਸ੍ਯ ] ਜੀਵਕੇ [ਬਨ੍ਧਃ ] ਕਰ੍ਮੋਂਕਾ ਬਨ੍ਧ [ਸਰ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਿਭਿਃ ] ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਦੇਵੋਂਨੇ [ਭਣਿਤਃ ] ਕਹਾ ਹੈ .
ਟੀਕਾ : — ਜੈਸੇ ਯਹ ਆਤ੍ਮਾ, ਜਿਨਕੇ ਤਾਦਾਤ੍ਮ੍ਯਸਿਦ੍ਧ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧ ਹੈ ਐਸੇ ਆਤ੍ਮਾ ਔਰ ਜ੍ਞਾਨਮੇਂ
੧੩੦