మిథ్యాదృష్టయాదీని గుణస్థానాని హి పౌద్గలికమోహకర్మప్రకృతివిపాకపూర్వకత్వే సతి, నిత్యమచేతనత్వాత్, కారణానువిధాయీని కార్యాణీతి కృత్వా, యవపూర్వకా యవా యవా ఏవేతి న్యాయేన, పుద్గల ఏవ, న తు జీవః . గుణస్థానానాం నిత్యమచేతనత్వం చాగమాచ్చైతన్యస్వభావవ్యాప్తస్యాత్మనో-
భావార్థ : — ఘీసే భరే హుఏ ఘడేకో వ్యవహారసే ‘ఘీకా ఘడా’ కహా జాతా హై తథాపి నిశ్చయసే ఘడా ఘీ-స్వరూప నహీం హై; ఘీ ఘీ-స్వరూప హై, ఘడా మిట్టీ-స్వరూప హై; ఇసీప్రకార వర్ణ, పర్యాప్తి, ఇన్ద్రియాఁ ఇత్యాదికే సాథ ఏకక్షేత్రావగాహరూప సమ్బన్ధవాలే జీవకో సూత్రమేం వ్యవహారసే ‘పంచేన్ద్రియ జీవ, పర్యాప్త జీవ, బాదర జీవ, దేవ జీవ, మనుష్య జీవ’ ఇత్యాది కహా గయా హై తథాపి నిశ్చయసే జీవ ఉస-స్వరూప నహీం హై; వర్ణ, పర్యాప్తి, ఇన్ద్రియాఁ ఇత్యాది పుద్గలస్వరూప హైం, జీవ జ్ఞానస్వరూప హై .౪౦.
అబ కహతే హైం కి (జైసే వర్ణాది భావ జీవ నహీం హైం యహ సిద్ధ హుఆ ఉసీప్రకార) యహ భీ సిద్ధ హుఆ కి రాగాది భావ భీ జీవ నహీం హైం : —
వే క్యోం బనే ఆత్మా, నిరన్తర జో అచేతన జిన కహే ? ..౬౮..
గాథార్థ : — [యాని ఇమాని ] జో యహ [గుణస్థానాని ] గుణస్థాన హైం వే [మోహనకర్మణః ఉదయాత్ తు ] మోహకర్మకే ఉదయసే హోతే హైం [వర్ణితాని ] ఐసా (సర్వజ్ఞకే ఆగమమేం) వర్ణన కియా గయా హై; [తాని ] వే [జీవాః ] జీవ [కథం ] కైసే [భవన్తి ] హో సకతే హైం [యాని ] కి జో [నిత్యం ] సదా [అచేతనాని ] అచేతన [ఉక్తాని ] కహే గయే హైం ?
టీకా : — యే మిథ్యాదృష్టి ఆది గుణస్థాన పౌద్గలిక మోహకర్మకీ ప్రకృతికే ఉదయపూర్వక హోతే హోనేసే, సదా హీ అచేతన హోనేసే, కారణ జైసే హీ కార్య హోతే హైం ఐసా సమఝకర (నిశ్చయకర) జౌపూర్వక హోనేవాలే జో జౌ, వే జౌ హీ హోతే హైం ఇసీ న్యాయసే, వే పుద్గల హీ హైం — జీవ నహీం . ఔర గుణస్థానోంకా సదా హీ అచేతనత్వ తో ఆగమసే సిద్ధ హోతా హై తథా చైతన్యస్వభావసే వ్యాప్త జో ఆత్మా ఉససే భిన్నపనేసే వే గుణస్థాన భేదజ్ఞానియోంకే ద్వారా స్వయం ఉపలభ్యమాన హైం, ఇసలియే భీ ఉనకా సదా హీ అచేతనత్వ సిద్ధ హోతా హై .