lokānuprekṣhā ]
arthaḥ — indriyonā vyāpār ane kāyanī cheṣhṭāothī sharīramān jīvane je jāṇe chhe tene anumānapramāṇ kahe chhe. te anumānagnān paṇ nay chhe ane te anek prakāranā chhe.
bhāvārthaḥ — pahelān shrutagnānanā vikalpone nay kahyā hatā, ahīn anumānanun svarūp kahyun ke, sharīramān rahelo jīv pratyakṣha grahaṇamān āvato nathī. tethī sparshan, svādan, vāṇī, sūṅghavun, sāmbhaḷavun, dekhavun vagere (indriyonā vyāpār) tathā gaman-āgamanādi kāyānī cheṣhṭāothī jāṇavāmān āve chhe ke ‘sharīramān jīv chhe’. ā anumānagnān chhe, kāraṇ ke sādhanathī sādhyanun gnān thāy tene anumān kahe chhe ane te paṇ nay ja chhe. tene parokṣhapramāṇanā bhedomān kahyun chhe paṇ te paramārthathī nay ja chhe. te anumān svārtha-paramārthanā bhedathī tathā hetu-chihnanā bhedathī anek prakāranun kahyun chhe.
have nayonā bhedone kahe chheḥ —
arthaḥ — te nay saṅgrahapaṇāthī arthāt sāmānyapaṇe to ek chhe. dravyārthik ane paryāyārthik bhedathī be prakāranā chhe. tathā visheṣhatāthī e bannenā bhedothī naigamanay ādithī laīne chhe te nay chhe, ane te gnān ja chhe.
have dravyārthikanayanun svarūp kahe chheḥ —